
FTTO RADA Leiden e.o.
Regionale Afspraken Dermatologische Apotheekbereidingen
Nieuw! Download: RADA Formularium, derde herziene uitgave September 2009
Download hier de presentatie 'Regionale Afspraken Dermatologische Apotheekbereidingen' van SIR onderzoeker Annemieke Floor gehouden op het LNA Congres van de KNMP van 24 en 25 januari 2007.
Dermatologische apotheekbereidingen
Dermatologische apotheekbereidingen nemen een belangrijke plaats in binnen de magistrale receptuur in de openbare apotheek. In 44% van de recepten voor magistrale receptuur betreft het een dermatologische apotheekbereiding. In 50% van deze dermatologische apotheekbereidingen is sprake van een niet-gestandaardiseerd dermatologisch voorschrift. Dermatologische apotheekbereidingen worden voor ongeveer 20% voorgeschreven door dermatologen, de rest door huisartsen (bron: Stichting Farmaceutische Kengetallen, Den Haag 2001).
Bij de niet-gestandaardiseerde apotheekbereiding ontbreekt systematisch onderzoek en dossiervorming naar werkzaamheid, veiligheid en farmaceutisch-technische kwaliteit. De verantwoordelijkheid voor de rationaliteit en de technische kwaliteit van de apotheekbereiding ligt bij de voorschrijvend arts en de bereidend apotheker. Overleg en een goede samenwerking tussen de disciplines is daarom noodzakelijk.
Aanleiding tot het RADA project
In 2002 is daarom in de regio Leiden het project Regionale Afspraken Dermatologische Apotheekbereidingen (RADA) gestart. De regio is afgebakend rond drie ziekenhuizen in de regio Leiden: het Leids Universitair Medisch Centrum, Rijnland Ziekenhuis en Diaconessenhuis. De aanleiding tot dit project is de diversiteit in het voorschrijfgedrag van dermatologische magistrale receptuur in de regio Leiden e.o.. Daarbij verloopt de communicatie tussen dermatologen, huisartsen en apothekers vaak moeizaam. Regelmatig besluit de apotheker zonder overleg met de voorschrijver tot het wijzigen van een voorschrift in een gestandaardiseerde bereiding. Daarnaast is bekend dat apotheken hetzelfde bereidingsvoorschrift op verschillende wijzen bereiden. Tevens ontvangt de patiënt inconsistente informatie van verschillende professionals. Deze factoren kunnen in de praktijk leiden tot het afleveren van niet-rationele en instabiele apotheekbereidingen, waardoor de kwaliteit van de farmaceutische zorg in gevaar is.
Doel van het RADA project
Het doel van het project is een efficiëntere farmaceutische patiëntenzorg op het gebied van de dermatologische apotheekbereidingen. Daarvoor is het noodzakelijk de kwaliteit en doelmatigheid van de farmaceutische zorg bij dermatologische apotheekbereidingen te verhogen, door: het stimuleren van rationeel voorschrijfgedrag (Dermatica op recept, FNA, LNA), meer standaardisatie (80%), het opzetten van een regionaal formularium, het stimuleren van protocollair werken en een verbeterde communicatie en informatie uitwisseling tussen dermatologen, huisartsen en apothekers op individueel niveau alsmede op regionaal niveau.
Uitvoering RADA project
Voor een geslaagd project en een succesvolle implementatie van de behaalde resultaten is het van belang voldoende draagvlak te creëren bij de betrokken beroepsgroepen: de dermatologen, huisartsen, openbare apothekers en ziekenhuisapothekers. Het Departement van de KNMP in Leiden is op de hoogte gebracht en onderschrijft het project. De huisartsen zijn via het DHV bureau en de RHV bureaus geïnformeerd.Een inhoudelijke werkgroep en een klankbordgroep zijn opgezet. Van elk van de drie ziekenhuizen in de regio Leiden nemen een dermatoloog en ziekenhuisapotheker deel in de inhoudelijke werkgroep. Aan de inhoudelijke werkgroep nemen 3 openbare apothekers deel, geselecteerd op basis van de plaats waar ze werkzaam zijn in de regio. Tevens is een huisarts in de inhoudelijke werkgroep vertegenwoordigd.
De openbare apotheken in de regio hebben aan een steekproef van alle dermatologische apotheekbereidingen meegewerkt. Hiermee is zowel het voorschrijfgedrag van de dermatologen als van de huisartsen weergegeven. Aan de hand van de uitkomsten van de steekproef en de verzamelde literatuur is een lijst met dermatologische apotheekbereidingen opgesteld. De inhoudelijke werkgroep heeft beoordelingscriteria (zie communicatieplan) geformuleerd, aan de hand waarvan de dermatologische apotheekbereidingen zijn beoordeeld. Met de klankbordgroep is overlegd over alle resultaten. De definitieve lijst is tot een regionaal formularium bewerkt.
Over het voorschrijven van de resterende 20% niet-formularium bereidingen zijn in de klankbordgroep afspraken gemaakt met betrekking tot de communicatie tussen voorschrijver en apotheker (zie communicatieplan).
Het formularium en communicatieplan is erkend door de verschillende beroepsgroep vertegenwoordigers in de regio: Departement van de KNMP Leiden, DHV, regionale dermatologen.
In november 2003 zijn het regionaal formularium en het communicatieplan aan alle dermatologen, huisartsen en (ziekenhuis) apothekers in de regio gedistribueerd.
Resultaten van het RADA project met downloads
Wij zijn verheugd u op deze website de belangrijkste resultaten van het RADA project te presenteren: een regionaal formularium en een communicatieplan met overlegformulieren.Formularium Regionale Afspraken Dermatologische Apotheekbereidingen Leiden e.o. (Herziene uitgave (derde) september 2009!)
Het regionaal formularium bevat naast alle landelijk gestandaardiseerde bereidingen (FNA/ LNA) een aantal bereidingen waaraan veel behoefte is in de regio. Vanaf heden vormt dit formularium de leidraad voor dermatologische apotheekbereidingen in de regio. De tweede herziene uitgave van het formularium is nu te downloaden.
Download: Formularium, uitgave September 2009
Communicatieplan RADA
Het communicatieplan is geschreven om de communicatie tussen voorschrijvers en bereiders te bevorderen.
Download: Communicatieplan RADA (A4 formaat)
Download: Communicatieplan RADA (A5 formaat)
Download: Communicatieplan RADA (A6 formaat)
Overlegformulieren RADA
Bij het communicatieplan zijn een overlegformulier "dermatica van voorschrijver naar apotheek" en een overlegformulier "dermatica van apotheek naar voorschrijver" ontwikkeld om de communicatie in praktische zin te optimaliseren.
Download: Overlegformulier - dermatica van apotheek naar voorschrijver
Download: Overlegformulier - dermatica van voorschrijver naar apotheek
Adreslijst apotheken Leiden e.o. (Herziene uitgave juni 2005!)
Een herziene lijst met adressen van alle apotheken in de regio Leiden e.o..
Download: adreslijst apotheken Leiden e.o. uitgave juni 2005
Basis en toevoeging
Het overzicht "basis en toevoeging" biedt houvast bij het voorschrijven en bereiden van niet-gestandaardiseerde enkelvoudige apotheekbereidingen.
Download: overzicht basis en toevoeging (A4 formaat)
Download: overzicht basis en toevoeging (A5 formaat)
Bereidingsvoorschriften Regionale Afspraken (Update juli 2005!)
Voor de apothekers zijn de bereidingsvoorschriften van de Regionale Afspraken beschikbaar.
Download: bereidingsvoorschriften update juli 2005
Casus
Deze casus maakt duidelijk welke keuzes zijn gemaakt bij het opstellen van het regionaal formularium.
Download: casus
FTO module
Voor huisartsen en apothekers is FTO materiaal met een casus ontwikkeld.
Download: FTO module
Download: FTO module casussen
Evaluatie RADA project
Voor de evaluatie van het FTTO RADA Leiden e.o. is een effectmeting uitgevoerd. Het rapport van de effectmeting kunt u hier downloaden.Download: Rapport Effectmeting
Eindrapportage RADA project
De subsidie voor het RADA project kwam van de meerjarenafspraken (MJA) van de KNMP en liep tot eind 2004. De subsidiegever verlangde een eindrapportage ter verantwoording van de ontvangen subsidie. De eindrapportage voor het FTTO RADA Leiden e.o.kunt u hier downloaden.
Op de wetenschappelijke voorjaarsdag van de KNMP gehouden op 15 april j.l. is het RADA project gepresenteerd door middel van een poster en een presentatie op een pc. De poster en presentatie kunt u hier downloaden.Download: Eindrapportage FTTO RADA
Download: Presentatie FTTO RADA
Download: Poster FTTO RADA
Projectbureau
SIR Institute for Pharmacy Practice and PolicyTheda Mansholtstraat 5b
2331 JE Leiden
Tel: 071-5766157
Fax: 071-5722431
E-mail: a.floor@stevenshof.nl
Projectleiders
Mevr. dr. A.P.M. (Sjan) Lavrijsen, dermatoloog, polikliniek Huidziekten, LUMCMevr. drs. A. (Annemieke) Floor-Schreudering, apotheker SIR